Karnataka: ರಾಜ್ಯದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ನೀರಾವರಿ, ಬರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟಿದೆ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 28, 2026ರಂದು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವ ಸಿ.ಆರ್. ಪಾಟೀಲ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಜಲ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೇಂದ್ರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯ ಅನುಮತಿಗಳನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ನೀಡುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆ, ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಯೋಜನೆ-3, ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆ, ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಕೃಷಿ ಸಿಂಚಾಯಿ ಯೋಜನೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳು, ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯವರು ಕೇಂದ್ರದ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯತೆ, ನೀರಾವರಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಬರಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿರುವ ನೀರಿನ ಪಾಲನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಅವರು ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ವಿಸ್ತೃತ ಯೋಜನಾ ವರದಿಯ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ವೇಗ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವು ಒದಗಿಸುವುದೂ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಗಳಾಗಿವೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವು ಏಕೆ ಬೇಕು?
ರಾಜ್ಯದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯತೆಗಳು ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿವೆ. ಮಳೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಉಂಟಾದಾಗ ನೀರಾವರಿ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಗಳು
- ಪ್ರಮುಖ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ಅನುಮತಿಗಳನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ನೀಡುವುದು.
- ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ಡಿಪಿಆರ್ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ವೇಗ ನೀಡುವುದು.
- ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ-II ತೀರ್ಪಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ.
- ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ಹಣಕಾಸು ನೆರವು.
- ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ಕ್ರಮ.
- ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯೋಜನೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಗೋ
ದಾವರಿ-ಕಾವೇರಿ ಮತ್ತು ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಾಲನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು.
- ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳ ರಾಜ್ಯದ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಈ ಬೇಡಿಕೆಗಳ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಅಂತಿಮ ಅನುಮೋದನೆ ಅಥವಾ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಮನವಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಭ್ಯವಿರುವ ವರದಿಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ.
ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಮನವಿ
ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 28ರ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಸ್ತೃತ ಯೋಜನಾ ವರದಿಯ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಅನುಮೋದನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು
- ಯೋಜನೆಯ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ: ₹16,745 ಕೋಟಿ.
- ಯೋಜನೆ: ಮೇಕೆದಾಟು ಸಮತೋಲನ ಜಲಾಶಯ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಯೋಜನೆ.
- ಡಿಪಿಆರ್ ಅನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಯೋಜನೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ವೇಗ ನೀಡುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
- ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಒತ್ತಿಹೇಳಿದೆ.
ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕರ್ನಾಟಕವು 2026ರ ಆಗಸ್ಟ್ 13ರಂದು ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ಡಿಪಿಆರ್ ಮತ್ತು ಅನುಸರಣೆ ವರದಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತ್ತು. ನಂತರ ಯೋಜನೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆಯನ್ನು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸುವಂತೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಮೇಕೆದಾಟು ಡಿಪಿಆರ್ ಎಂದರೇನು?
ಡಿಪಿಆರ್ ಎಂದರೆ ವಿಸ್ತೃತ ಯೋಜನಾ ವರದಿ. ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆಯ ತಾಂತ್ರಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ದಾಖಲೆ ಇದಾಗಿದೆ.
ಡಿಪಿಆರ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಅಂಶಗಳು
- ಯೋಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶ.
- ಯೋಜನೆಯ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ.
- ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲದ ಬಳಕೆಯ ವಿವರ.
- ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾಹಿತಿ.
- ಯೋಜನೆಯಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು.
- ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಚಾರಗಳು.
- ಯೋಜನೆ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಕ್ರಮಗಳು.
ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ಡಿಪಿಆರ್ ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದ ಪರಿಶೀಲನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ರಾಜ್ಯದ ಬೇಡಿಕೆ
ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ಡಿಪಿಆರ್ ಅನ್ನು ಆದ್ಯತೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಮನವಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು
- ಡಿಪಿಆರ್ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ವೇಗ ನೀಡಬೇಕು.
- ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸಬೇಕು.
- ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಗತ್ಯ ಅನುಮತಿಗಳ ಕುರಿತು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
- ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಈ ಬೇಡಿಕೆಗಳ ಕುರಿತು ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಅನ್ವಯಿಸುವ ಕಾನೂನು ಹಾಗೂ ನಿಯಂತ್ರಣಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಯೋಜನೆ-3 ಕುರಿತು ಮನವಿ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆ ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ-II ತೀರ್ಪಿನ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳು ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.
ಯುಕೆಪಿ-3ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಚಾರಗಳು
- ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಯೋಜನೆ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
- ಯೋಜನೆಯ ಮುಂದಿನ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ನೀರಿನ ಹಂಚಿಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ.
- ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ-II ತೀರ್ಪಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಧಿಸೂಚನೆಯ ವಿಚಾರವನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ.
- ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.
- ಕೇಂದ್ರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 28ರ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ-II ತೀರ್ಪಿನ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರವು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮುಂದೆ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಗಜೆಟ್ ಅಧಿಸೂಚನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದು ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರ ಮನವಿಯಾಗಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವಿಚಾರಣೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ-II ತೀರ್ಪಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯವು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 23ರಂದು ಈ ವಿಚಾರ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಗೊಂಡಿದ್ದು, ಬಾಕಿ ಇರುವ ಸಿವಿಲ್ ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ನವೆಂಬರ್ 4ರಂದು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಲುವು
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಕಾರ, ತೀರ್ಪಿನ ಅಧಿಸೂಚನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕ್ರಮ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿರುವ ನೀರಿನ ಪಾಲನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಇದು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಮನವಿಯಲ್ಲಿರುವ ನಿಲುವು ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಂತಿಮ ಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿನ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವು
ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಯೂ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರ ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ ₹21,167.93 ಕೋಟಿ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯು 2026ರ ಮಾರ್ಚ್ 20ರಂದು ಈ ಪರಿಷ್ಕೃತ ವೆಚ್ಚದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬೇಡಿಕೆಗಳು
- ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಬೇಕು.
- ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದ್ದ ನೆರವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
- ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ಶೀಘ್ರ ದೊರೆಯಬೇಕು.
- ಬರಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಯೋಜನ ತಲುಪುವಂತೆ ಯೋಜನೆ ಮುಂದುವರಿಯಬೇಕು.
2023-24ರ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಗೆ ₹5,300 ಕೋಟಿ ನೆರವು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ವರ್ಷದ ಹಿಂದಿನ ವರದಿಗಳೂ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿವೆ. ಆ ನೆರವು ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಬೇಕೆಂದು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
₹21,167.93 ಕೋಟಿ ಪರಿಷ್ಕೃತ ವೆಚ್ಚ ಏಕೆ ಪ್ರಮುಖ?
ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಕ ಅಂದಾಜಿನ ನಂತರ ವೆಚ್ಚ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು. ನಿರ್ಮಾಣ ವೆಚ್ಚ, ಭೂಸ್ವಾಧೀನ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು ಅಗತ್ಯವಾಗಬಹುದು.
ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ
- ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ ₹21,167.93 ಕೋಟಿ.
- ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವಿನ ಕುರಿತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
- ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆಗೆ ಸ್ಥಾನ ನೀಡುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಈ ವಿವರಗಳು ಯೋಜನೆಯ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಅನುಮೋದನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.
ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ
ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಕೃಷಿ ಸಿಂಚಾಯಿ ಯೋಜನೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೀರಾವರಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ನೀರಾವರಿ ಅಗತ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯಲು ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು
- ನೀರಾವರಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.
- ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಸುಧಾರಿಸುವುದು.
- ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.
- ನೀರಾವರಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸುವುದು.
- ಬರಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು.
ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು 16ನೇ ಹಣಕಾಸು ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವಂತೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣೆಗೂ ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವು ಕೋರಿಕೆ
ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಡಿ ಕೂಡ ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಗಳ ಉದ್ದೇಶ
- ಪ್ರವಾಹಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ರಕ್ಷಣೆ.
- ನೀರಾವರಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ.
- ಹಳೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಆಧುನೀಕರಣ.
- ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.
- ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಹಾನಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ನೆರವು.
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಅಗತ್ಯ ಅನುಮತಿಗಳನ್ನು ನೀಡುವಂತೆ ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಗೋ-ಕಾವೇರಿ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆ
ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಗೋ-ಕಾವೇರಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕರ್ನಾಟಕವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಒಪ್ಪಂದದ ಜ್ಞಾಪಕ ಪತ್ರಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ತಾತ್ವಿಕ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿದೆ. ಆದರೆ ರಾಜ್ಯದ ನೀರಿನ ಪಾಲು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಅಗತ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
ರಾಜ್ಯದ ಬೇಡಿಕೆ
- ಪ್ರಸ್ತಾಪಿತ ನೀರಿನ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
- ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.
- ಇತರ ಫಲಾನುಭವಿ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡಬೇಕು.
- ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಕ ನೀರಿನ ಪಾಲು ದೊರೆಯುವಂತೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆ
ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ಅಥವಾ ಹಿರೇವಡ್ಡಟ್ಟಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಯೂ ರಾಜ್ಯದ ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ.
ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರಾಜ್ಯದ ನಿಲುವು
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕ್ರಮವನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ.
- ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಿನ ಪಾಲಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆ ಕೋರಲಾಗಿದೆ.
- ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಡಲು ಮನವಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
- ಇತರ ಫಲಾನುಭವಿ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನ ರೀತಿಯ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಕೋರಲಾಗಿದೆ.
ಈ ವಿಷಯಗಳು ಇನ್ನೂ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಿನ ಪಾಲಿನ ಬಗ್ಗೆ ರಾಜ್ಯದ ಬೇಡಿಕೆ
ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಅಂಶವೆಂದರೆ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿರುವ ನೀರಿನ ಪಾಲನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಅನುಮತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸುವುದು.
ರಾಜ್ಯದ ಬೇಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು
- ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿರುವ ನೀರಿನ ಪಾಲನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವ ಕ್ರಮ.
- ಬಾಕಿ ಇರುವ ಯೋಜನೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಕೇಂದ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಅನುಮತಿಗಳ ತ್ವರಿತ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ಸಮನ್ವಯ.
- ರಾಜ್ಯದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ನೀರಾವರಿ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು.
ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮಹತ್ವ
ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ನದಿಗಳ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ಕೃಷಿ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಜಲ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಈ ನದಿಗಳ ನೀರಿನ ಬಳಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಅಂಶಗಳು
- ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ನೀರಾವರಿ ಅಗತ್ಯತೆ.
- ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯತೆ.
- ಬರಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ನೀರಿನ ಬೇಡಿಕೆ.
- ನೀರಾವರಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಅಗತ್ಯ.
- ರಾಜ್ಯದ ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026ರಲ್ಲಿ ನೀರಾವರಿ ವಿಚಾರ ಮತ್ತೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ
2026ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ಹಲವು ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೂ ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಇಲಾಖಾ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೇಕೆದಾಟು, ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ, ಕಳಸಾ-ಬಂಡೂರಿ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಗಳ ಕುರಿತು ಕರ್ನಾಟಕ ತನ್ನ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಅದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಕೃಷ್ಣಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹಿಂದಿನ ಬಜೆಟ್ ಘೋಷಣೆಯ ₹5,300 ಕೋಟಿ ನೆರವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವಂತೆ ರಾಜ್ಯವು ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ರಾಜ್ಯದ ನೀರಾವರಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಇದರ ಅರ್ಥವೇನು?
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಕೇಂದ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಅನುಮತಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ದೊರೆತರೆ ವಿವಿಧ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಮುಂದಿನ ಹಂತದ ಕಾರ್ಯಗಳು ವೇಗ ಪಡೆಯಬಹುದು.
ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತು ರಾಜ್ಯದ ವಾದ
- ನೀರಾವರಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೆಚ್ಚಳ.
- ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಸುಧಾರಣೆ.
- ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ.
- ಬರಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ನೀರಿನ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ.
- ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸುಧಾರಣೆ.
- ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಯೋಜನೆಗಳ ಆಧುನೀಕರಣ.
ಆದರೆ ಈ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅನುಮತಿಗಳು, ಹಣಕಾಸು, ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತವೆ.
ಕೇಂದ್ರದ ಮುಂದೆ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಇಟ್ಟಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಗಳು
ಮೇಕೆದಾಟು
- ₹16,745 ಕೋಟಿ ಯೋಜನೆಯ ಡಿಪಿಆರ್ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ವೇಗ.
- ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸುವ ಮನವಿ.
ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಯೋಜನೆ
- ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ-II ತೀರ್ಪಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕ್ರಮ.
- ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ.
- ಗಜೆಟ್ ಅಧಿಸೂಚನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮ.
ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ
- ₹21,167.93 ಕೋಟಿ ಪರಿಷ್ಕೃತ ವೆಚ್ಚದ ಯೋಜನೆಗೆ ನೆರವು.
- ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು.
- ಹಿಂದಿನ ಬಜೆಟ್ ಘೋಷಣೆಯ ಕೇಂದ್ರ ನೆರವು ಬಿಡುಗಡೆ.
ಇತರ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳು
- ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣೆ ಯೋಜನೆಗಳ ತ್ವರಿತ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದ ಅಗತ್ಯ ಅನುಮತಿಗಳಿಗೆ ವೇಗ.
ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗಳು
- ಗೋ-ಕಾವೇರಿ ಮತ್ತು ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಿನ ಪಾಲಿನ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳ ರಾಜ್ಯದ ಅಗತ್ಯತೆ ಪರಿಗಣನೆ.
ಈಗ ಮುಂದಿನ ಹಂತ ಏನು?
ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಭ್ಯವಿರುವ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವರ ಮುಂದೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವುದು ಖಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಯೋಜನೆಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ, ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಂದಿನ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬಹುದಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು
- ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗದಿಂದ ಡಿಪಿಆರ್ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಅಗತ್ಯವಿರುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹ.
- ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ನಡುವೆ ಸಮನ್ವಯ.
- ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ.
- ಹಣಕಾಸು ನೆರವಿನ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಮಟ್ಟದ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಮೋದನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮ.
ಯಾವ ಯೋಜನೆಗೆ ಯಾವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ಅನುಮತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನರು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ವಿಷಯಗಳು
ಈ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಹಲವು ಯೋಜನೆಗಳು ಬಹು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಜಲ ಯೋಜನೆಗಳಾಗಿವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ಕಾರದ ಮನವಿ, ಕೇಂದ್ರದ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಅನುಮೋದನೆ ಎಂಬ ಮೂರು ಹಂತಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ
- ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಬೇಡಿಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದೆ.
- ಕೆಲವು ಯೋಜನೆಗಳ ಡಿಪಿಆರ್ ಅಥವಾ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳು ಕೇಂದ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿವೆ.
- ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.
- ಕೆಲವು ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ಕೋರಲಾಗಿದೆ.
- ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಿನ ಪಾಲಿನ ಬಗ್ಗೆ ರಾಜ್ಯ ತನ್ನ ನಿಲುವು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.
- ಅಂತಿಮ ಅನುಮತಿ ಮತ್ತು ಹಣ ಬಿಡುಗಡೆ ಇನ್ನೂ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿ ಒಂದೇ ನೋಟದಲ್ಲಿ
| ಯೋಜನೆ / ವಿಷಯ | ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಮನವಿ |
|---|---|
| ಮೇಕೆದಾಟು | ಡಿಪಿಆರ್ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ವೇಗ |
| ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಯೋಜನೆ-3 | ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ ತೀರ್ಪಿನ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ |
| ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ | ಕೇಂದ್ರದ ಹಣಕಾಸು ನೆರವು ಮತ್ತು ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವ ಕುರಿತು ಕ್ರಮ |
| ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಯೋಜನೆಗಳು | ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ತ್ವರಿತ ಪರಿಶೀಲನೆ |
| ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣೆ | ಅಗತ್ಯ ಅನುಮತಿಗಳಿಗೆ ವೇಗ |
| ಗೋ-ಕಾವೇರಿ ಜೋಡಣೆ | ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಿನ ಪಾಲಿನ ಮರುಪರಿಶೀಲನೆ |
| ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ಜೋಡಣೆ | ರಾಜ್ಯದ ಅಗತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಪಾಲು ಪರಿಗಣನೆ |
ಅಂತಿಮವಾಗಿ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಮತ್ತು ನೆರವು ಕೋರಿ ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವ ಸಿ.ಆರ್. ಪಾಟೀಲ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಯ ಡಿಪಿಆರ್ ಪರಿಶೀಲನೆ, ಕೃಷ್ಣಾ ಜಲ ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ-II ತೀರ್ಪಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮ, ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವು ಹಾಗೂ ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹ ನಿರ್ವಹಣೆ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳ ತ್ವರಿತ ಪರಿಶೀಲನೆ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಗಳಾಗಿವೆ.
ಮೇಕೆದಾಟು ಯೋಜನೆಗೆ ₹16,745 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ಡಿಪಿಆರ್ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ವೇಗ ನೀಡುವಂತೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ. 2026ರ ಆಗಸ್ಟ್ 13ರಂದು ಡಿಪಿಆರ್ ಮತ್ತು ಅನುಸರಣೆ ವರದಿ ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಯೋಜನೆಯ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜು ವೆಚ್ಚ ₹21,167.93 ಕೋಟಿ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದ್ದು, ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪಿಎಂಕೆಎಸ್‌ವೈ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ ಘೋಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನೆರವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಮನವಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಗೋ-ಕಾವೇರಿ ಮತ್ತು ಬೇಡ್ತಿ-ವರದಾ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ನೀರಿನ ಪಾಲನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸುವಂತೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಕರ್ನಾಟಕದ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ರಾಜ್ಯದ ನಿಲುವಾಗಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಈ ಭೇಟಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ವಿವಿಧ ಜಲ ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಮತಿ, ಹಣಕಾಸು ನೆರವು, ನೀರಿನ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರದ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಎಲ್ಲ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಯಾವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ, ಕೇಂದ್ರ ಜಲ ಆಯೋಗ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
Disclaimer
ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 28, 2026ರಂದು ಲಭ್ಯವಿದ್ದ ಸುದ್ದಿ ವರದಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರರು ನೀಡಿದ ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಲೇಖನದಲ್ಲಿರುವ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಅಂತಿಮ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅನುಮೋದನೆ ಅಥವಾ ನಿರ್ಧಾರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು. ಮೇಕೆದಾಟು, ಕೃಷ್ಣಾ ಮೇಲ್ದಂಡೆ, ಮೇಲ್ದಂಡೆ ಭದ್ರಾ ಹಾಗೂ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನುಮತಿಗಳು, ಹಣಕಾಸು ನೆರವು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಕಾಲಾನುಸಾರ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಓದುಗರು ಯಾವುದೇ ಯೋಜನೆಯ ಅಂತಿಮ ಸ್ಥಿತಿ ತಿಳಿಯಲು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಇಲ್ಲಿ ನೀಡಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸುದ್ದಿ ಮಾಹಿತಿಯಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.